0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

36. NATO Ankara Zirvesi: Türkiye’nin Savunma Vizyonu ve Küresel Güvenlik Kararları

Kapılarını 7 Temmuz tarihinde yan etkinlikler ve bakanlar düzeyindeki özel oturumlarla açan 36. NATO Liderler Zirvesi’nde en kritik aşamaya geçildi. Dünya liderleri, ittifakın geleceğini şekillendirecek tarihi kararları almak üzere Beştepe’deki Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde bir araya geldi. Küresel kamuoyunun pürdikkat takip ettiği bu kritik buluşmada, NATO’nun yeni dönem güvenlik stratejileri ve savunma politikaları masaya yatırılıyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Savunma Bütçemizi Hızla Artırıyoruz

Zirvenin açılışında katılımcılara hitap eden Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’nin savunma alanındaki kararlılığına vurgu yaptı. Erdoğan, “Türkiye olarak 2030 yılı gelmeden savunma bütçemizin payını yüzde 3,5 seviyesine taşımak adına gerekli tüm adımları kararlılıkla attık. Şimdiden yüzde 1,5 hedefini yakalamış durumdayız. Ülkemizin bu alandaki asıl başarısı, milli savunma sanayisinde gerçekleştirdiği büyük devrimdir” dedi.

“2035 Hedefine 5 Yıl Öncesinden Ulaşacağız”

Avrupa’daki müttefik ülkelerin güvenlik kapasitelerini artırmasını önemsediklerini belirten Erdoğan, Türkiye’nin 2030’dan önce savunma harcamalarını gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 3,5’ine çıkarmak için planlamalarını tamamladığını söyledi. Güvenlik ve yapısal dayanıklılık harcamalarında yüzde 1,5’lik bütçe oranına ulaşıldığını aktaran Cumhurbaşkanı, Lahey’de 2035 yılı için belirlenen yüzde 5’lik kritik hedefe, planlanandan 5 yıl önce yani 2030’da ulaşmayı amaçladıklarını ifade etti.

“Savunma Sanayiinde Dünyanın Devleri Arasındayız”

Türkiye’nin yerli savunma sanayisindeki küresel yükselişine değinen Erdoğan, üretim ve ihracat gücüyle dünyanın en büyük 10 ülkesi arasına girdiklerini belirtti. İttifak kapsamında Türkiye’ye tanımlanan 361 yetenek hedefinin tamamına yakınının, taahhüt edilen süreden 3 yıl önce tamamlanacağını müjdeleyen Erdoğan, Türkiye’nin hava ve füze savunmasını güçlendirecek “Çelik Kubbe” projesine 24 milyar dolarlık ek kaynak aktarıldığını duyurdu.

Avrupa’nın en büyük kara gücü olarak Türkiye’nin, ihtiyaç duyulan her noktada ittifakın yanında yer aldığını belirten Cumhurbaşkanı; Kosova, Karadeniz ve Baltıklar başta olmak üzere birçok kritik bölgede aktif görev aldıklarını hatırlattı. Ayrıca, operasyonel sahalarda rüştünü ispatlamış İHA ve SİHA teknolojileriyle öne çıkan Türkiye’nin, İnsansız Sistemlere Karşı Koyma Mükemmeliyet Merkezi’ni NATO nezdinde akredite etmek istediğini vurguladı.

Trump’ın Çarpıcı Mesajları Gündemi Sarstı

Cumhurbaşkanı Erdoğan ile olan yakın dostluğu sebebiyle Ankara’ya geldiğini belirten ABD Başkanı Donald Trump’ın ilk günkü temasları zirveye damga vurdu. Erdoğan ile yaptığı ikili görüşmede Grönland meselesini yeniden açan Trump, İran’a yönelik operasyonlarda Avrupalı ortaklarından gerekli desteği göremediğini ifade etti. Trump ayrıca, Avrupa’da konuşlu Amerikan askerlerini geri çekme ihtimalini bir kez daha dile getirerek müttefikleri uyardı.

NATO diplomatik kaynakları, ABD Başkanı’nın bu öngörülemez çıkışlarının zirve öncesinde de beklendiğini ifade ediyor. Katılımcı ülkelerden üst düzey bir diplomat, zirvenin temel amacının herhangi bir kriz yaşanmadan müttefikler arasında birlik ve beraberlik mesajı verilmesi olduğunu kaydetti.

Askeri Harcamalar Liderlerin Masasında

Donald Trump’ın Beyaz Saray’daki ikinci döneminin başlamasıyla birlikte, savunma bütçeleri NATO’nun birincil önceliği haline geldi. 2025 yılındaki Lahey Zirvesi’nde müttefiklerin savunma harcamalarını milli gelirlerinin yüzde 5’i seviyesine çıkarma kararı alınmıştı. Ankara’daki liderler buluşmasında bu hedeflerin ne ölçüde gerçekleştirildiği ve üye ülkelerin taahhütleri masaya yatırılıyor. Polonya ve Baltık ülkeleri bu hedefi çoktan aşarken, Türkiye de savunma bütçesinin milli gelire oranını yüzde 2,33’ten yüzde 3,8’e yükselterek önemli bir başarıya imza attı.

Yenilikçi Savunma Yatırımları Teşvik Ediliyor

Zirvede öne çıkan bir diğer stratejik başlık ise savunma sanayisine yönelik ortak yatırımlar olacak. NATO, üretim kapasitelerinin artırılması, askeri altyapının modernize edilmesi ve yeni nesil teknolojilerin geliştirilmesi üzerinde duruyor. Zirvenin ilk günündeki NATO Savunma Forumu’nda onaylanan milyarlarca dolarlık bütçeler, bu kararlılığın en net göstergesi oldu.

Son on yıllık süreçte Kanada ve Avrupalı NATO üyeleri savunma alanına toplam 1,2 trilyon dolar aktardı. Sadece 2025 yılında bu ülkelerin bütçeleri yüzde 20 civarında artarak 139 milyar dolarlık ek bütçe yarattı. İttifak, üye ülkelerin ekonomik gücünü askeri kapasiteye dönüştürmeyi ve bürokratik engelleri aşarak inovatif projelere öncelik vermeyi planlıyor.

NATO 3.0 Konsepti ile Yeni Dönem Başlıyor

Amerika Birleşik Devletleri’nin Avrupa kıtasının savunmasını tek başına üstlenmeyeceğini net bir dille ilan etmesiyle “NATO 3.0” dönemi resmen başladı. Bu yeni konsept uyarınca, Avrupalı müttefiklerin özellikle konvansiyonel savunmada daha fazla sorumluluk alması hedefleniyor. Nükleer caydırıcılık alanında ise ABD’nin öncü rolü devam edecek. Ankara Zirvesi, Avrupa’nın kendi savunmasında daha aktif rol üstlendiği bu yeni dönemin miladı olarak kabul ediliyor.

Ukrayna’ya Kesintisiz Destek Mesajı

Zirve gündeminde Ukrayna’ya sağlanacak askeri ve lojistik destekler de kritik yer tutuyor. Liderlerin, Ukrayna’ya yardımların aralıksız süreceği yönündeki kararlılıklarını yinelemeleri bekleniyor. Ayrıca NATO, Ukrayna’nın özellikle insansız hava araçları (İHA) ve bunlara karşı geliştirilen savunma sistemleri konusundaki saha tecrübelerinden faydalanmayı amaçlıyor. Bununla birlikte, Ukrayna’nın ittifaka kısa vadede üye olması yönünde yeni bir adım atılması beklenmiyor.

Nihai Bildirgede Kritik Maddeler Yer Alacak

Zirvenin ardından yayımlanacak ortak sonuç bildirgesinin net ve kısa tutulması planlanıyor. Bildirgede, Washington Antlaşması’nın 5. maddesi olan “ortak savunma” taahhüdüne bağlılık güçlü bir şekilde tekrarlanacak. Ayrıca müttefiklerin savunma harcamalarındaki artış trendi takdir edilecek.

NATO 3.0 vizyonunu yansıtan bildirgede, “Geleceğimizi inşa ediyoruz: Daha güçlü bir NATO’da daha güçlü bir Avrupa” vizyonu vurgulanacak. Rusya’nın oluşturduğu uzun vadeli tehditlerin yanı sıra Türkiye’nin hassas olduğu terörle mücadele konusu da ortak metinde yer bulacak. İran’ın nükleer faaliyetlerine son vermesi ve Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer serbestisine uyması çağrısı da bildirgede yer alacak diğer unsurlar arasında. Ukrayna’ya 2026-2027 yılları için 70 milyar avroluk yeni askeri yardım paketi de tescillenecek.